Puzzle Kaszëbsczé nótë (Kaszubskie nuty)

Obrazkowa piosenka Kaszëbsczé nótë (inne nazwy: Kaszubskie nuty, Alfabet kaszubski, Abecadło kaszubskie) to oryginalny i rozpoznawalny element folkloru kaszubskiego. Jej zapis spotykamy w muzeach, skansenach, restauracjach, a nawet na placach i ulicach kaszubskich miejscowości. Znajdujemy w podręcznikach do nauki języka kaszubskiego, folderach reklamowych, na okładkach książek i płyt, opakowaniach produktów spożywczych, torbach na zakupy, jako element graficzny stron internetowych oraz w sklepach z pamiątkami.

Nótë bawią, rozbawiają, a nawet uczą. Prawie każdy Kaszub potrafi je zaśpiewać… Jednak nie każdy zaprząta sobie głowę pytaniami, jakie było ich pierwotne przeznaczenie, kiedy i gdzie powstały. Skąd Kaszëbsczich nót ród? Kiedy zapytamy o to Kaszubów, większość z przekonaniem odpowie, że są nasze, typowo kaszubskie. Również na pytanie dotyczące czasu ich powstania nie otrzymamy jednoznacznej odpowiedzi. Najczęściej usłyszymy, że ułożono je dawno temu… w czasie zaboru pruskiego. Zazwyczaj także spotykamy opinię, głównie wśród przewodników w kaszubskich muzeach, iż Abecadło to pieśń, która w czasach germanizacji służyła do nauki kaszubskiej mowy.

Sama pieśń jest wyliczanką, a nieodzowna do jej wykonania jest plansza z rysunkami (tutaj mogą się przydać ułożone puzzle)– równolegle do śpiewanego tekstu jedna osoba wskazuje odpowiedni obrazek na pięciolinii. Śpiewane są kolejno trzy pięciolinie, z tym, że po dojściu do końca każdej z nich powraca się w odwrotnej kolejności do początku (w ten sposób z każdą kolejną zwrotką tekst piosenki wydłuża się). Pieśń śpiewana jest wolno, z pewnym namaszczeniem, choć w pierwotnej wersji miała szybkie tempo.

Wszëtczim miłotników pùzlów żëczimë miłëch doznaniów òb czas jich ùkłôdaniégò, a téż zwënégów w spiéwanim znóny kaszëbsczi piesniczczi.