Vademecum kaszubskie Teatr kaszubski to kolejny bogato ilustrowany tom z serri Vademecum, poruszający zagadnienia związane z dziejami Kaszubów.
Teatr kaszubski. Fenomen, formy, środowisko to opracowanie zjawisk kulturowych związanych z teatrem kaszubskim, za jaki uważa się tu utwory napisane i zaprezentowane na scenie w języku kaszubskim.
Kaszubski teatr wywodzi się z trzech źródeł: z dawnych obrzędów, których część przetrwała do dziś i znalazła odzwierciedlenie w scenariuszach widowisk wiążących się ze ścinaniem kani, dożynkami lub sobótką; z obrzędowości wigilijno-noworocznej łączącej tradycję chrześcijańską z ludowym postrzeganiem rzeczywistości – z gwiżdżów, jasełek czy herodów – oraz z teatru amatorskiego popularnego od końca XIX w., a istniejącego do dziś. Osobnymi kategoriami, które mają związek z teatrem kaszubskim, są widowiska pasyjne, rytuały pielgrzymkowe, teatralizowana obrzędowość, inscenizacje historyczne oraz kabarety.
Przedstawienia w rodzimym języku Kaszub są wystawiane tak w Gdańsku, Gdyni, Słupsku, Bytowie, Chojnicach, Lęborku, Wejherowie, jak i w wioskach – wszędzie tam, gdzie są ludzie, którzy nadają teatrowi wymiar tożsamościowy, manifestując nie tylko swą wrażliwość czy pomysłowość, ale nade wszystko kaszubskość.
Daniel Kalinowski
Profesor zwyczajny, doktor habilitowany nauk humanistycznych. Zatrudniony od 1996 r. w Akademii Pomorskiej w Słupsku. Członek m.in. Komisji Nauki o Literaturze PAN, Komisji Kaszubskiej PAU, The Society for the Study of the Multi-Ethnic Literatures of the World, Rady Języka Kaszubskiego oraz Instytutu Kaszubskiego. Redaktor tematyczny czasopisma „Acta Cassubiana” i „Naszego Pomorza” oraz redaktor naczelny „Biuletynu Rady Języka Kaszubskiego”. Członek Rad Programowych pomorskich instytucji muzealnych. Zainteresowania naukowe: literatura, dramaturgia i teatr kaszubskojęzyczny, kultura buddyjska w tradycji polskiej, motywy żydowskie w literaturze polskiej, polska recepcja twórczości Franza Kafki. Autor m.in. następujących książek: Raptularz kaszubski; Żydzi polscy i pomorscy. Studia o ludziach i literaturze; Sylwa kaszubskie; Pasaże kaszubskieoraz we współautorstwie z Adelą Kuik-Kalinowską m.in.: Od Smętka do Stolema. Wokół literatury Kaszub i Literatura kaszubska. Rekonesans. Współredaktor serii wydawniczej „Wielkie Pomorze” i redaktor licznych prac monograficznych.
Pierwsze wydanie biografii ks. bpa Konstantyna Dominika napisanego pół wieku temu przez Klemensa Derca opatrzone wstępem, przypisami oraz dodatkowymi ilustracjami przez prof. dr hab. Józefa Borzyszkowskiego.
Unikatowe wydanie kolekcjonerskie dla miłośników prozy Hieronima Jarosza Derdowskiego. Zawiera tekst w opracowaniu Eugeniusza Gołąbka, dostosowany do współczesnych zasad pisowni kaszubskiej przez Bogumiłę Cirocką. O oprawę graficzną zadbał Wawrzyniec Samp, wybitny rzeźbiarz i grafik związany ze Zrzeszeniem Kaszubsko-Pomorskim, ilustrator książek oraz twórca pomników i tablic.
Powieść Krystyny Lewny – Kaczczi, jest zapisem etapów odkrywania nizin i głębin ludzkiej natury. Nie są to wejrzenia przynoszące psychiczne czy intelektualne zadowolenie, ale może właśnie okrutne rozprawienie się z własnymi ograniczeniami i złudzeniami przynosi człowiekowi autentyczny obraz własnego „ja”?
To już piąte wydanie niezwykle popularnego vademecum, prezentującego dzieje kaszubskich i środkowopomorskich zamków oraz ich współczesność.
Tom Pro memoria Stanisław Pestka powstał aby uczcić dokonania , podziękować oraz utwierdzić w przekonaniu , iż jego działalność i twórczość bardzo wiele znaczą, nie tylko dla całej Społeczności Zrzeszonej. Bez wątpienia , w niniejszym tomie ,najciekawsze są Dzienniki Stanisława Pestki.
redakcja: Józef Borzyszkowski
100 lat Władysławy Gołąbek z Pryczkowskich